Tại sự kiện Không gian Giới thiệu Sản phẩm, Dịch vụ Tăng trưởng Xanh TP.HCM - GRECO 2026, Công ty Cổ phần Tập đoàn AICAP công bố hợp tác chiến lược với Liên minh Phát triển Công nghiệp Robot Trung Quốc (CDRA), Công ty AIBRAIN và Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH) nhằm định vị và thúc đẩy thế mạnh của Việt Nam trong chuỗi giá trị robot.
Chương trình công bố diễn ra với sự tham gia của đại diện hơn 30 doanh nghiệp sản xuất và viện nghiên cứu về robot, trí tuệ nhân tạo hàng đầu khu vực, các doanh nghiệp, hiệp hội, các tổ chức giáo dục, đơn vị nghiên cứu và cơ quan báo chí tại Việt Nam. Tại buổi ký kết, ban tổ chức cũng giới thiệu 30 mẫu robot phục vụ trong nhiều lĩnh vực khác nhau.
Chính phủ Việt Nam hiện đang thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, trong đó Nghị quyết 57-NQ/TW xác định khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực quan trọng cho phát triển.
Quyết định số 1131/QĐ-TTg và Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg đưa công nghệ robot và tự động hóa, cùng các dòng sản phẩm như robot di động tự hành và robot công nghiệp, vào danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên đầu tư nghiên cứu, phát triển.
Ông Nguyễn Lộc Hà, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TPHCM (giữa) chúc mừng việc hợp tác giữa các doanh nghiệp
Trong bối cảnh đó, thách thức đối với Việt Nam không chỉ là gia tăng mức độ ứng dụng robot, mà còn là từng bước nâng cao năng lực tham gia vào quá trình tạo ra giá trị của ngành. Việc tiếp cận thiết bị từ các nhà cung cấp quốc tế có thể mở ra cơ hội ứng dụng nhanh hơn nhưng để hình thành năng lực công nghiệp bền vững, thị trường cần thêm các doanh nghiệp có khả năng tích hợp, phát triển giải pháp, cung cấp dịch vụ kỹ thuật và tham gia nghiên cứu.
Theo báo cáo “Vietnam Industrial Robotics Market Size, Share & Forecast” giai đoạn 2026 – 2031, quy mô thị trường robot công nghiệp Việt Nam đạt xấp xỉ 112 triệu USD vào năm 2025 và được dự báo tăng trưởng với tốc độ tăng trưởng kép hằng năm (CAGR) 12,88% trong giai đoạn 2026 -2031.
Trong khi đó, mật độ robot công nghiệp tại Việt Nam được ước tính ở mức 23-58 robot trên mỗi 10.000 lao động ngành chế biến, chế tạo, thấp hơn mức 84 (Thái Lan), 101 ( Malaysia). Khoảng cách này cho thấy dư địa mở rộng ứng dụng robot trong hoạt động sản xuất còn rất lớn.
Sự phát triển của thị trường robot cũng gắn với quá trình xây dựng nhà máy thông minh (smart factory). Theo báo cáo Vietnam Smart Factory Market Report 2026-2034 của IMARC Group, thị trường nhà máy thông minh tại Việt Nam đạt quy mô hơn 926 triệu USD vào năm 2025 và được dự báo có thể đạt 2,14 tỉ USD vào năm 2034, trong bối cảnh doanh nghiệp gia tăng nhu cầu số hóa quy trình sản xuất.
Những con số này cho thấy cơ hội kinh tế không chỉ giới hạn ở việc kinh doanh thiết bị robot. Khi doanh nghiệp mở rộng ứng dụng, nhu cầu về tích hợp robot với dây chuyền hiện hữu, phát triển phần mềm, kết nối dữ liệu, đào tạo nhân sự, bảo trì và tối ưu vận hành gia tăng theo. Đây cũng là thế mạnh của Việt Nam trong chuỗi giá trị robot hiện nay.
Hào hứng chụp hình với robot hình người có thể làm nhiều động tác phức tạp
Thoả thuận hợp tác chiến lược giữa AICAP và AIBRAIN ra đời hiện thực hoá kế hoạch phát triển nền tảng thương mại và vận hành robot bản địa hóa tại Việt Nam. Qua đó, các bên sẽ cùng xây dựng nền tảng hợp tác công nghiệp, thúc đẩy hoạt động bán hàng, cung cấp dịch vụ và vận hành robot bản địa hóa. Cũng tại buổi hợp tác, AICAP và CDRA đã ký kết thỏa thuận mua sắm tập trung, với nhu cầu thu mua dự kiến đạt 1.000 robot.
CDRA phụ trách điều phối các đơn vị thành viên, mở rộng nguồn lực toàn cầu về robot hoàn chỉnh, công nghệ cốt lõi và sản phẩm phụ trợ; AIBRAIN có thế mạnh về nền tảng vận hành tích hợp 5-trong-1 – bao gồm nền tảng, bán hàng, sản xuất, dữ liệu và mô hình – hỗ trợ lựa chọn sản phẩm phù hợp, kết nối nhu cầu và phương án vận hành; trong khi AICAP điều phối các tình huống ứng dụng, kênh kinh doanh và đối tác triển khai tại tại thị trường Việt Nam.
Phạm vi hợp tác tập trung vào các lĩnh vực chính: ứng dụng robot vệ sinh sàn và các dịch vụ vận hành liên tục tại khách sạn, trung tâm thương mại, tòa nhà văn phòng và khu công nghiệp; hợp tác nghiên cứu khoa học, giảng dạy và đào tạo robot dành cho trường đại học, viện nghiên cứu; cùng các hoạt động biểu diễn, triển lãm và trải nghiệm robot tại điểm du lịch, sự kiện văn hóa.
Đối với thị trường Việt Nam, việc bản địa hóa nền tảng vận hành, công cụ hỗ trợ và dịch vụ kỹ thuật có ý nghĩa quan trọng. Khả năng triển khai robot không chỉ phụ thuộc vào chất lượng thiết bị mà còn liên quan đến năng lực tích hợp với hệ thống hiện hữu, đào tạo người vận hành và duy trì hiệu suất hoạt động.
PGS. TS. Nguyễn Thanh Phương – Phó Hiệu trưởng Đại học HUTECH cho biết rất khó có thể chế tạo một thiết bị toàn năng có khả năng giải quyết mọi vấn đề. Trong khi đó, nhu cầu thực tế của doanh nghiệp lại vô cùng đa dạng. Vì vậy, thay vì phát triển một robot có thể đáp ứng tất cả yêu cầu có một hướng đi khác khả quan hơn là xây dựng các nền tảng công nghệ, hệ thống nền tảng và bộ quy chuẩn giao tiếp chung, cho phép tích hợp các thành phần khác nhau để tùy biến ứng dụng theo nhu cầu cụ thể của từng doanh nghiệp, thậm chí từng tác vụ.
“Để hiện thực hóa hướng tiếp cận này, thị trường cần nguồn nhân lực có khả năng hiểu bài toán thực tế, thiết kế giải pháp và tích hợp các hệ thống để robot có thể đáp ứng những nhu cầu đa dạng. Các trường đại học hiện đã đào tạo sinh viên trong lĩnh vực cơ điện tử và robot nhưng để nguồn nhân lực này đáp ứng tốt hơn yêu cầu của thị trường, rất cần sự đồng hành từ doanh nghiệp, thông qua việc chia sẻ tài nguyên, kinh nghiệm thực tiễn và tạo điều kiện để sinh viên tiếp cận các bài toán ứng dụng thực tế.”, PGS. TS. Nguyễn Thanh Phương chia sẻ.
Chính vì thế thỏa thuận thứ hai giữa AICAP, CDRA và HUTECH nhằm tăng cường kết nối giữa hoạt động nghiên cứu, đào tạo và nhu cầu ứng dụng trong công nghiệp giữa doanh nghiệp và trường đại học. Trong đó, CDRA có vai trò kết nối các nguồn lực công nghệ, vốn và chuỗi cung ứng để thúc đẩy nghiên cứu, tích hợp giải pháp, thử nghiệm ứng dụng và hợp tác quốc tế đối với các sản phẩm robot công nghiệp, robot cộng tác, robot hình người, robot dịch vụ, linh kiện cốt lõi, phần mềm và các nền tảng hỗ trợ.
Thông qua việc kết nối doanh nghiệp công nghệ với các cơ sở giáo dục và nghiên cứu, chương trình hướng đến tạo thêm điều kiện để đội ngũ kỹ sư Việt Nam tiếp cận công nghệ, tham gia các hoạt động nghiên cứu và phát triển giải pháp phù hợp với nhu cầu trong nước, rút ngắn khoảng cách từ kiến thức đến thực hành.
Ông Đỗ Thanh Sơn, Chủ tịch AICAP, chia sẻ: “Chúng tôi mong muốn sự hợp tác này bắt đầu từ nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, trường học và các đơn vị nghiên cứu tại Việt Nam. Tiếp cận thiết bị là một bước, nhưng để khai thác hiệu quả còn cần kiến thức, nhân lực và sự hỗ trợ trong quá trình sử dụng. Năng lực phát triển phần mềm và thuật toán điều khiển của đội ngũ kỹ sư Việt Nam đã đạt đến trình độ tương đương với các giải pháp thương mại trong khu vực. Đây là nguồn tài nguyên quý giá AICAP sẽ khai thác triệt để nhằm hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam xây dựng hệ sinh thái sản xuất thông minh, gia tăng năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế”.
Ông Tang Zhisu, Phó Tổng Thư ký CDRA, nhận định: “Chúng tôi mong muốn các bên hợp tác chặt chẽ, từng bước cụ thể hóa những cơ hội về nghiên cứu chung, đào tạo nhân lực và phát triển ứng dụng, qua đó đóng góp vào sự phát triển lâu dài của ngành robot Việt Nam nói riêng và khu vực ASEAN nói chung”.